Phan Chu Trinh thuộc những nhà Dân chủ Xã hội tiên phong, một chủ nghĩa DCXH mang dấu ấn Việt nam, sinh ra từ điều kiện Việt nam. Cái chủ nghĩa Xã hội nhân đạo mà ta đang định hướng về Bắc Âu để kiếm tìm thì nay chẳng những không phải tìm đâu xa, mà còn sẵn có một phương sách thích hợp hơn với dân với nước ta nữa.
.............
Tinh thần dân chủ PCT được bộc lộ một cách toàn diện : Điều hành xã hội bằng luật pháp chứ không bằng ý thức hệ, phải “tam quyền phân lập” và đa đảng đa nguyên (bên cạnh một đảng cánh tả rất cần có một đảng cánh hữu), chú trọng tự do tư tưởng , tự do ứng cử bầu cử, tự do lập hội. PCT luôn coi sự phản biện trong mọi lĩnh vực là tối cần thiết, ngay khi diễn thuyết cũng phải theo nguyên tắc “nghịch luận” (tạo những ý kiến trái ngược để cùng bàn luận).PCT luôn coi trọng sự khác biệt, đồng thời coi trọng sự hợp tác tương hỗ. Về hoạt động thực tiễn PCT là chiến sĩ dân chủ-nhân quyền đầu tiên , chiến sĩ “diễn biến hoà bình” đầu tiên của Việt nam.